Mga Tala ng Buhay ni Edward Elric, Dating State Alchemist, bilang State University Instructor 1*

Ang Kabilang Panig ng Lagusan

edward1

Kung makakausap niya ang kapatid niyang si Alphonse, hindi niya alam kung matatawa ba sa kanya ito, o malulungkot o maaasar. Sa loob ng napakaraming dantaon, pilit na hinangad ng mga pinakamahusay na alchemist ang sikreto ng mahiwagang lagusan. Ang lagusan na kapag nakita na ng isang alchemist ay magbibigay sa kanya ng kakayahang magbanyuhay ng mga bagay nang walang transmutation circle. Ito ang katotohanang nakita ni Edward Elric noong tinangka nilang buhayin ni Alphonse ang kanilang yumaong ina. Ito rin ang katotohanang nararanasan ni Ed—paboritong tawag kay Edward Elric ng mga malapit sa kanya—pagkatapos niyang tangkaing magsagawa ng isang human transmutation upang mabuo muli ang katawan ng kanyang kapatid na si Al, katawang nalusaw sa parehong pagtatangka ng pagbuhay sa ina’t katawang nalusaw muli nang nagsagawa rin ito ng human transmutation upang mabalik ang buhay ni Ed. Walang katapusang pagbabanyuhay, palaging naiisip ni Ed kapag inaalala niya ang mga huling eksena na nagkasama sila ng kanyang kapatid, ang mga walang katapusang pagbabanyuhay, ang paglalabas-pasok sa magkabilang panig, ang katotohanang habang naibalik ang tunay na katawan ng kanyang kapatid at namumuhay nang ligtas at mapayapa sa kanilang mundo’y siya naman ay namumuhay sa isang mundong walang alchemy. At sa Pilipinas pa, sa dinami-dami ng lugar ay sa Pilipinas pa.

edward2

Ang katotohanan, si Ed bilang isang isang hamak na Instuctor 1, sa isang Unibersidad sa Pilipinas. Ang dating nationally certified alchemist ay naging isang guro sa State U.
Ang Transmutation Circle

edward3

Hindi kaagad naalala ni Ed ang mga huling naganap bago siya mapunta sa Pilipinas. Lumipas pa ang ilang araw bago magkaroon ng saysay ang mga naganap sa kanya. Oo, napunta na siya sa kabilang panig ng lagusan upang muling mabuhay ang kapatid niyang si Al sa orihinal nitong katawan, at hindi ang katawang bakal na matagal nitong pinaglagian bilang kapalit sa pagtatangkang resureksyon ng kanilang ina. Wala nang alchemy sa mundong nakita niya pagkagising. Si Edward Elric na dati’y isang alchemist ay si Edward Aquino na, isang estudyante ng Fine Arts sa Unibersidad ng Pilipinas. Sa pamilyang Aquino, siya lang daw ang nalinya sa kursong may kaugnayan sa Sining. Ito ang nakuha niya mula sa mga pira-pirasong sermon ng kanyang ina sa mundong napuntahan niya. Ang kanyang ama, tulad ng sa mundong pinanggalingan niya ay nawawala. Kapag tinatanong niya sa kanyang ina kung nasaan ang kanyang ama, lagi lang siyang minumura nito. Malayo sa inang nakagisnan niya’t tinangkang buhayin.

edward4

Naging katulad siya ng maraming mag-aaral. Mas nakaaangat nga lang ang hilig sa pag-aaral lalo na sa kanyang mga major. Sa mga lumipas na taon ng kanyang buhay undergrad, nakilala siya sa kanilang kolehiyo sa kanyang mga eskultura’t installation pieces. Pinakapopular ang ginawa niyang serye ng mga installation art na gumagamit ng mga sipilyo, kubyertos at picture frames na nakapaloob sa iba’t ibang baryasyon ng transmutation circles. Para sa mga kritiko, ang kanyang mga piyesa’y isang dekonstruksyon ng kalikasan ng tao, isang paghihimay ng mga batayang pagpapahalaga, ng mabuti’t masama, ng liwanag at dilim, sa isang dinamikong mundong hinahati ng noon, ng ngayon, ng bukas; para kay Ed, simpleng pagpapaalala lang ito ng mundong kanyang iniwanan, ng mundo kung saan naroon si Al, ang kaibigang si Winry, ang mga kaibigang state alchemist. Magkaiba man ang mga dahilan, ito ang nagbigay-daan kay Ed upang makalabas siya ng Pilipinas at makabisita sa iba pang mga bansa sa kanyang bagong mundo. Naging laman siya ng mga diyaryo’t magasin, ng telebisyon at radyo. Nabansagan siyang isa sa mga pinakamahusay na artista ng kanyang panahon.

edward5edward8

Nagtapos siya ng kanyang undergraduate degree nang walang karangalan. Dahil sa paglibot ng kanyang installation pieces sa iba’t ibang bansa’y nakatanggap siya ng forced drop sa ibang mga asignatura’t na-underload din nang ilang beses. Bukod doon ay hindi pa niya maipasa-pasa ang kanyang Math 1 (naiwan din yata sa kabilang dimensyon ang kanyang husay at interes dito). Pero kahit na walang anumang ‘laude’ na natanggap, nakapasok naman siya sa kanilang kolehiyo bilang isang university instructor. Isang taon pa lang siyang nagtuturo’y nagkaasawa na siya’t nagkaroon ng anak. Co-teacher niya sa departamento’t isang fresh grad din ang kanyang naging kabiyak. Sa puntong ito’y nakaramdam nang kaunting kapanatagan si Ed, halos katumbas ng ligayang naramdaman niya noong nagawaran siya ng titulong state alchemist.

edward6edward9
Ang mga Matandang Alchemist

edward10

Si Professor Sally Eusebio, Ph. D. ang department chairperson noong pumasok si Al at ang kanyang asawang si Tess bilang mga Instructor. Nakilala si Dr. Eusebio sa kanyang disertasyon tungkol sa Street Art at ang First Quarter Storm. Si Dr. Eusebio rin ang nagbansag sa installation pieces ni Ed bilang “derivative, pretentious and unscholarly.” Noong nagkita sina Ed at Dr. Eusebio sa kanilang departamento, nagngitian sila’t nagbatian. Kinamusta ni Dr. Eusebio ang mga plano ni Ed. Ikukuwento sana ni Ed ang kanyang pinakabagong proyekto—mga life-size na metal replica ng kanyang kapatid na si Alphonse noong nasa armor-state pa ito—pero naunahan na siyang paaalalahanan ni Dr. Eusebio tungkol sa pagkuha ng Masters Degree at sa pagbibigay na rin ng committee work kay Ed. Una niyang committee work ang pagkuha ng minutes sa kanilang regular department meeting.

edward11

Minsan, habang nagpapa-photocopy siya ng minutes at iba pang papeles sa kanilang department library, napansin ni Ed ang isang lumang litrato ng kaguruan sa kanyang departamento. Sa hula niya’y 1970’s pa nakalagay doon ang litratong yun. Sa pagitan ng dalawang gurong sigurado siyang matagal nang patay, nakita niya ang larawan ni Dr. Eusebio. Walang kahit na anong pagbabago sa hitsura ng kanilang department chairperson.

Naalala ni Ed ang huling pakikipaglaban niya kay Dante, isa sa mga pinakamatandang alchemist sa kanilang mundo. Naalala niya ang rebelasyong ginagamit lang pala ni Dante ang kanyang kaalaman sa alchemy upang magpalipat-lipat ng katawan at manatiling bata. Sa prosesong ito ng pagpapalipat-lipat ng katawan, kailangan munang mabuo ang philosopher’s stone. At bago makabuo nito’y kailangang kumonsumo ng buhay ng napakaraming bilang ng inosenteng nilalang.

Sa loob ng maikling-maikling panahon, habang nagpapa-photocopy ng minutes sa department library at nakatingin sa lumang larawan si Ed, pinagdudahan niya’t pinag-isipan kung posibleng maging isang alchemist ang kanilang department chairperson na si Dr. Eusebio. Pero hindi, imposible, naisip niya. Imposibleng magkaroon ng alchemy sa mundong napuntahan niya.
Ang Philosopher’s Stone

edward12

Matingkad na pulang blusa’t makintab na pulang sapatos ang pinangterno ni Dr. Eusebio sa kanyang khaki na palda noong nagpatawag siya ng pulong para sa parating na university promotions. Napakasuwerte ni Ed, naisip niya, dahil kada sampung taon lang ang pagpatak ng promotions sa kanilang unibersidad, at nataon pa ito sa panahong nandoon sila ng kanyang asawang si Tess. Napakasuwerte, malaking tulong lalo na sa paparating nilang anak.

Mabilis lang ang pulong, ipinaliwanag kung magkano ang budget na nakalaan sa departamento, ang paraan ng pagsukat ng puntos sa promosyon, ang deadlines ng pagbibigay ng mga kahingian. Pagkatapos ng mga pagpapaliwanag na ito, tinapos na ang pulong, pero pinaiwan ni Dr. Eusebio sina Ed at Tess, pati na rin ang mga gurong kasabay nilang pumasok o nauna sa kanila ng isa o dalawang taon.

Pinaayos ang kanilang mga upuan, pabilog upang mas malapit sa bawat isa. Sinabi ni Dr. Eusebio na dahil sa budgetary constraints ay uunahin na munang i-promote ang mga gurong lagpas na sa tatlong taon ang paninilbihan. Sayang din naman daw, mga singkuwenta pesos lang naman ang maidaragdag kung ipo-promote sila nang ganoon kaaga. Mabuti na rin daw na napulong sila tungkol dito, para marinig ang panig ng mga batang guro. Bago pa makabigay ng kahit na anong puna ang kahit na sino sa kanila’y umalis na si Dr. Eusebio.

Pagkalipas ng ilang araw, ipinakita sa kanilang departamento ang inisyal na listahan ng mga natanggap para sa promosyon. Unang-una sa listahan si Professor Sally Eusebio, Ph. D.
Ang mga Homunculus

edward13

“Sa totoo lang, wala naman akong nakikitang problema sa pagpapalakad ng ating department chair. Ginagawa lang ni Dr. Eusebio ang nakabubuti sa interes ng buong kagawaran.”

Iyon ang sinabi ni Alvin Aguja sa isang pulong ng mga batang instructor. Tatlong taon na rin ang nakalipas simula noong unang tumuntong si Ed sa departamento bilang isang guro. Lagpas dalawang taon na ang kanilang panganay na si Miguel Alphonse’t si Tess naman ay buntis uli. Pinagtatalunan nila ang proseso ng kanilang renewal bilang mga batang guro. Nagtataka si Ed kung bakit walang kahit na anong puntos ang kanyang mga nagawang exhibit sa loob ng tatlong taon ng pagtuturo. Walang nakikitang problema si Alvin.

edward14

“Wala naman kasi talaga sa point system natin yan. Dapat kasi’y nag-publish ka rin ng papers mo at saka nag-MA ka na sana.”

Kung hindi sila nagkita sa loob ng kanilang departamento bilang guro, hinding-hindi malalaman ni Ed na magkakurso pala sila ni Alvin at naging magkaklase sa ilang mga subject. Parang kabute lang na biglang sumulpot ang bagong gurong iyon para kay Ed. Sumacumlaude daw si Alvin kaya Intstructor 4 agad ang entry level niya. Hindi rin naman tumatambay si Alvin kasama nina Ed at Tess at ang iba pang mga kasabayan nilang guro kaya hindi nila alam kung ano ang ugali ng kanilang co-teacher. Minsan, nagulat na lang si Ed nang lapitan siya ni Alvin at sinabing “oy Ed, ginawan ko pala ng kritisismo yung mga gawa mo!”

Maraming hinihingi kina Ed at sa kanyang mga kasabayan upang maging ganap ang renewal ng kanilang kontrata. Kailangan nilang magbasa ng papel sa isang kumperensiya, kailangan nilang makapaglimbag sa isang refereed journal, at kung anu-ano pang kahilingang nagbabagu-bago sa kada linggo ng mga huling buwan ng pasukan. At bukod kina Ed at Tess, bukod sa ilang mga gurong kaibigan nila’y walang nakikitang anumang problema ang kanilang mga kasama. Sumunod na lang, para wala nang isyu. Wala namang problema, pinapagrabe lang nila Ed at iba pa ang isang maayos na sitwasyon. Madali lang namang magpasa, madali lang gumawa ng papel o magbasa sa isang kumperensiya. Madali lang makatapos ng MA degree.

edward15

Sa huling araw ng klase, natanggap ni Ed ang kanyang letter of non-renewal. Pinakamalaking puntos laban sa kanya ang hindi pagkuha ng MA degree o maski MA units man lang. Si Tess, kasama ang tatlo pang guro, ay nakatanggap din ng parehong liham.

Kinagabihan, napananaginipan ni Ed sina Greed, Envy, Sloth, Gluttony, Wrath, ang mga homunculus. Isa-isang nagpakita sa kanya ang mga nilalang na bunga ng di-matagumpay na proseso ng alchemy, mga nilalang na hindi tao at walang tunay na kakayahan o kagalingan bukod sa pagiging mga halimaw.
Ang Batas ng Magkatumbas na Palitan

edward16

Sa alchemy, upang makalikha ka ng kahit na anong bagay, kailangang maghandog ang isang alchemist ng anumang bagay na may kaparehong halaga. Pero bago pa man naging guro’t napatalsik si Edward Elric/ Edward Aquino sa Unibersidad, kinuwestyon na niya ang batas na ito. Si Dante ang unang nanghamak sa ganitong batas. Kung totoong gumagana ang pantay na tumbasang ito, bakit ang mga estudyanteng pare-parehong masipag na nag-aaral ay hindi nakakakuha ng pare-parehong marka? Bakit may mga sanggol na namamatay pagkapanganak na pagkapanganak pa lang, ang tanging layunin lang ba nila sa buhay ay ang mamatay? Nang napalipat si Ed sa panibagong mundo, sa mundong wala nang alchemy, nanatili ang ganitong mga anomalya. Ang enerhiyang inilalaan sa kanyang mga likhang sining ay hindi itinutumbas sa enerhiyang ginagamit sa pagbuo ng papel o sa pagkuha ng MA degree. Ang sipag bilang guro ay hindi katumbas ng tagal sa pagtuturo. Ang lumilikha ay mas napapahamak pa kesa sa mga sumisira.

Wala namang pagdududa ang asawa ni Ed na makakakuha pa siya ng trabaho sa ibang unibersidad. At totoo namang maraming nag-aalok ng trabaho kay Ed bilang guro. Ganito man ang sitwasyon, hindi pa rin niya maiwasang malungkot at maalala ang kanyang kalagayan noon bilang state alchemist, bilang tuta ng militar. Sa pagtawid niya mula sa kanilang mundo patungong Pilipinas, patuloy siyang binabagabag ng mga butas sa kanyang pinaglilingkurang institusyon. Sa mundo kung saan physical science ang namayagpag, nakagugulat ang mga transpormasyong naisasagawa ng mga taong nakapaligid sa kanya. Ang mga taong hungkag sa kaalaman at kasanayan ay nakagagawa ng mga alterasyong tiyak na magpapahirap kahit sa pinakamagaling na alchemist. Posisyon sa trabaho, pasuweldo, paggagawad ng pagkilala’t karangalan, lahat ay nababago-bago nang walang tulong ng mga transmutation circle, ng philosopher’s stone, ng alchemy.

edward17

Sa tuwing lumalapit sa kanya ang anak niyang si Miguel Alphonse at hinahanap sa kanya ang nawawalang si Tito Al, hindi mapigilan ni Ed na alalahanin ang kapatid niya. Wala na siyang ibang magagawa kundi ipagpatuloy ang kanyang buhay sa kanyang bagong mundo at umasang nasa maayos na kalagayan ang kanyang kapatid. Magkita man sila o hindi sa hinaharap, may isang bagay na malinaw kay Ed—sa mundong kanyang kasalukuyang tinitirahan, siguradong hindi umiiral ang batas ng magkatumbas na palitan.

 

 

 

*bahagi ng MA thesis noong 2008.  Nahalungkat ang mga larawang ginawa ni Tepai Pascual, kaya naisipang i-upload dito.

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

Ilagay ang tamang sagot sa equation para makapagkomento * Time limit is exhausted. Please reload the CAPTCHA.